Oprollen en Bewaren

Als je klaar bent met binden, is het best het touw te ontwarren en op te bergen voor de volgende keer. Een correct opgerold touw raakt niet verward, is altijd klaar voor gebruik en gaat langer mee. Goed opbergen is geen detail — het scheelt tijd en frustratie aan het begin van elke sessie.

Omdat we bij het binden bijna altijd starten vanuit de bight (het midden van het touw), is het slim om zo op te rollen dat de bight makkelijk terug te vinden is.

De Overhand Hank

De overhand hank is de meest gebruikte opslagmethode in shibari. Ze is snel, eenvoudig, en voegt geen onnodige kreuken of spanning toe aan het touw tijdens opslag.

1. Vouw het touw dubbel vanuit de bight — de bight vormt de bovenkant van de bundel
2. Wikkel gelijkmatig van het midden naar de uiteinden toe, in gelijke lussen
3. Zodra je bijna aan het einde bent, sla je een overhand knoop door de bundel om alles vast te houden
4. Zorg dat de bight duidelijk zichtbaar en los uitsteekt bovenaan de bundel

Tip: wil je extra zacht zijn voor je touw (bij lange opslag of fijner naturel vezels die snel plooien), houd dan de sluitknoop losjes. Dit vermindert de druk op de vezels.

/

Zelf-evaluatie

• De sluitknoop zit strak en gecentreerd zodat de bundel niet loskomt tijdens transport
• De bight is makkelijk te onderscheiden van de rest van het touw
• Het touw rolt zonder klitten uit wanneer je het afwikkelt

Exploratie-ideeën

• Hoe snel kun je je touw oprollen? Kun je ze allemaal identiek maken?
• Hoe rolt een korter touw anders op dan een lang touw?
• Geef je de voorkeur aan een kortere of langere bight dan de rest van de bundel?
• Rolt het touw zonder te klitten af? Zo niet — hoe kun je dat voorkomen?

Vrij spelen en improvisatie

Improvisatie is het resultaat van een sterk technisch fundament. Als de basisknopen goed in je motorisch geheugen zitten, kun je flexibel reageren zonder over elke stap na te hoeven denken. Pas dan heb je de vrijheid om creatief te werken.

Oefenopdracht: leg een enkelvoudige kolom, verleng het touw, voeg fricties toe — en improviseer daarna verder zonder plan. Rol alles nadien correct op. Herhaal tot oprollen, verlengen en losmaken vlot gaan.

Leerbronnen

Rope365: Coiling | The Duchy: Rope Care

Vanuit de gebondene — sansblague

Verschillende mensen hebben verschillende rituelen rondom touw. Sommige riggers willen dat je bij hun touw wegblijft zolang je niet gebonden bent; anderen laten je graag helpen met ontwarren of oprollen. Leer de persoon die jou bindt kennen door te vragen of en hoe je kunt helpen.

De Enkelvoudige Kolom

De enkelvoudige kolom is de meest fundamentele knoop in shibari. Het is het startpunt van elke binding: een veilige omwikkeling van touw rond een pols, enkel of been. Correct uitgevoerd houdt deze knoop goed vast zonder de circulatie te verstoren.

De Somerville Bowline: mijn keuze

Er zijn meerdere manieren om een enkelvoudige kolom te binden, maar de Somerville Bowline is de meest aanbevolen variant voor beginners én gevorderden. Het grote voordeel: hij is praktisch niet verkeerd te maken. De structuur van de knoop zorgt er vanzelf voor dat hij correct uitkomt, ook als je nog niet veel ervaring hebt.

• De knoop trekt zich vaster aan onder belasting, waardoor hij zeer stabiel blijft tijdens beweging
• Hij is toch gemakkelijk los te maken, zelfs na spanning - dit is technisch zeldzaam en waardevol
• Hij biedt een sterke balans tussen veiligheid, zekerheid en gebruiksgemak
• Doordat de constructie zichzelf correct positioneert, geeft hij ook gelijkmatige druk rond het been of de pols

The Duchy: Somerville Bowline - uitleg en stap-voor-stap | YouTube tutorial | Crash Restraint: Double Column variant

Andere varianten van de enkelvoudige kolom

Naast de Somerville Bowline zijn er twee andere gangbare varianten die elk een specifiek voordeel bieden:

1. Lark's Head Single Column Tie

De Lark's Head variant gebruikt een eenvoudige larkshead-knoop als basis. Het bijzondere: het touw knelt niet vanzelf strakker aan onder belasting, waardoor de druk stabiel blijft.

• Voordelen: snel te leggen, aan beide kanten los te maken, drukt niet strakker bij spanning
• Nadeel: de knoop kan wat bulky uitvallen afhankelijk van de touwtextuur
• Geschikt voor: enkels en polsen waarbij je stabiele spanning wil, ook bij beweging

Shibari Academy: Lark's Head Single Column Tie

2. Prusik Head Single Column Tie

De Prusik Head variant integreert de grijpeigenschappen van een prusik-knoop. Het resultaat is een cuff die meeglijdt wanneer er geen spanning staat, maar vergrendelt zodra er getrokken wordt.

• Voordelen: verstelbaar tijdens de sessie zonder losmaken, kan vooraf worden klaargemaakt
• Nadeel: minder intuïtief dan de Somerville - vereist inzicht in de juiste spanning voor vergrendeling
• Geschikt voor: sessies waarbij je de spanning wil kunnen aanpassen zonder volledig te herbinden

Shibari Academy: Prusik Head Single Column Tie

3. Square Knot Single Column

Wanneer een rigger zegt "enkelvoudige kolom" zonder verdere specificatie, verwijst hij of zij waarschijnlijk naar deze variant. De Square Knot Single Column is een intuïtieve en snelle methode op basis van een aangepaste platte knoop, en wordt veel gebruikt in klassiek Shibari.

• Voordelen: snel te leggen, intuïtief, gangbaar in de traditionele Japanse stijl
• Nadeel: de knoop kan collapsen — net zoals alle platte knopen kan hij omklappen zodra er zijdelingse kracht op staat. Dit maakt hem onbetrouwbaar in situaties met variabele trekrichting
• Geschikt voor: gevorderden die de risico's kennen en weten wanneer en hoe ze de knoop extra kunnen beveiligen

Waarom ik hem niet aanraad voor beginners: het collapsrisico is niet altijd voorspelbaar. Meer uitleg over wanneer deze knoop wél veilig gebruikt kan worden, komt aan bod in mijn live lessenreeks.

Advies: beheers de Somerville Bowline volledig voor je deze varianten leert. Eén techniek goed kennen is meer waard dan drie technieken half kennen.

Veiligheidsnorm

Controleer na elke enkelvoudige kolom: kun je twee vingers gemakkelijk onder het touw schuiven? Dan is de spanning correct. Is de huid rood of wit, of geeft de ontvanger aan dat er tintelingen zijn? Dan is het te strak en moet je opnieuw beginnen.

Touw Verlengen

Naarmate je bindt, wordt het touw korter. Een nieuw touw toevoegen is een basisvaardigheid die je in elke sessie nodig hebt. De keuze van methode hangt af van de situatie: soms wil je snelheid, soms meer controle over de locatie van de verbinding.

1. Lark's Head Extensie — aan het uiteinde

Dit is de snelste methode en laat geen bulk achter op het verbindingspunt. Ze vereist wel knopen (stopper knots) aan het uiteinde van het touw — die kun je vooraf leggen of op het moment zelf toevoegen.

• Voordeel: zeer snel, compact, onzichtbaar in de structuur
• Aandachtspunt: de verbinding is niet de sterkste — ze kan loslaten als je de spanning volledig verliest. Houd altijd enige spanning op de verbinding tijdens het binden

2. Nieuw touw toevoegen midden in een tie

Soms wil je een nieuw touw toevoegen op een andere plek dan het uiteinde van het vorige touw — bijvoorbeeld halverwege een harness, of op een specifiek punt in de structuur. Hiervoor zijn twee opties:

Overhand knot methode

Snel en eenvoudig. Je haakt het nieuwe touw via een overhand knot in de bestaande structuur.

• Heeft spanning nodig om op zijn plek te blijven
• Voordeel: kan snel losgemaakt worden bij nood

Lark's Head methode (de "gevouwen" variant)

Je bevestigt het nieuwe touw via een lark's head op elke willekeurige plek in de binding — niet enkel aan het uiteinde. Je trekt hiervoor het volledige touw door de lus, wat meer tijd kost maar een stevigere verbinding geeft.

• Voordeel: steviger dan de overhand methode, positioneerbaar overal in de tie
• Aandachtspunt: losmaken vereist het volledig ontrafelen van het uiteinde — dit kan problematisch zijn bij een noodsituatie. Houd dit in gedachten bij de positie van de verbinding

De gevouwen Lark's Head in de praktijk oefenen? Dit komt uitgebreid aan bod in de L1 Basis cursus in Gent.

Leerbronnen

Rope365: Extending Rope | The Duchy: Extending Rope | The Duchy: Frictions | The Duchy: Cinches

Tantric Shibari: Pauzes als aanwezigheid

Er zijn verschillende soorten pauzes tijdens het gebonden worden. Sommige zijn onvermijdelijk en onvrijwilli: iets wat kriebelt, een kat die buiten vecht, iemand die niest. En dan zijn er de andere pauzes: ademen, van lichaamshouding veranderen, of een touw verlengen.

Terwijl je vandaag gebonden wordt: blijf bewust van de pauzes. Wat is een pauze, waar begint en eindigt ze? Wat kun je daarbinnen doen wat je niet kunt terwijl touw op nieuwe plekken gelegd wordt?

"Eén van mijn favoriete dingen bij het binden zijn de pauzes tussen de handelingen; wanneer ik een knoop afmaak, een wikkeling om het lichaam voltooi, of een touw verleng. Ze geven me de tijd om te waarderen wat ik heb gecreëerd, na te denken over wat ik vervolgens wil doen, en uit te kijken naar wat gaat komen. Pauzes toevoegen is als een dramatische pauze in een verhaal of een uitroepteken bij het schrijven. Bij je volgende sessie zou ik je willen aanmoedigen om te vertragen en van de pauzes te genieten."

— Michael

Het moment waarop je een nieuw touw aankoppelt is precies zo'n pauze. Je handen zijn even vrij, het touw ligt stil op het lichaam van je partner, de structuur is zichtbaar. Gebruik dat moment — kijk naar wat je hebt gemaakt, adem uit, en beslis dan bewust wat je als volgende doet.

Half Hitch en Clove Hitch

Hitches zijn een familie van knopen waarmee je een touw aan een object bevestigt — inclusief aan een ander touw. Ze vormen de bouwstenen voor veel complexere technieken en geven je meer controle over structuur en patroon. Veel complexe hitches gebruiken de half hitch als basis.

Half Hitch

De half hitch is een van de meest veelzijdige en fundamentele knopen in shibari. We gebruikten hem al als frictie (les 1.3) en als vergrendeling. Door zijn eenvoud is hij een krachtig middel om structuur en mooie patronen te creëren.

• Een reeks half hitches op een ledemaat vormt snel een ladder tie
• De richting afwisselen creëert een zigzag-patroon
• Macramé- en dreamcatcherpatronen zijn een uitstekende inspiratiebron voor nieuwe bindingen

Belangrijk: de half hitch heeft aangehouden spanning nodig om zijn greep te behouden. Zonder spanning laat hij los.

Zelf-evaluatie

• Er zijn geen onnodige kreuken in het touw
• Het touw vouwt zo dat de half hitches compact zijn voor maximale efficiëntie
• De spanning is gelijk verdeeld over de hele tie

Exploratie-ideeën

• Probeer de patronen op verschillende lichaamsdelen
• Vergelijk half hitches met recht doorlopend touw in dezelfde tiestructuur
• Hoe gedraagt de tie zich wanneer de ledematen bewegen na het binden?
• Bekijk macramé- en dreamcatcherpatronen en vertaal ze naar het lichaam

Clove Hitch

De clove hitch (ook wel double hitch) is de knoop bij uitstek om snel een touw vast te zetten. Het is in essentie een reeks van twee half hitches in dezelfde richting. De clove hitch werkt als een enkelvoudige kolom, maar met een belangrijk verschil: hij trekt strakker aan naarmate je aan het uiteinde trekt.

⚠️ Veiligheid: precies omdat hij aantrekt onder belasting, is de clove hitch niet geschikt rond polsen of andere plaatsen met oppervlakkige zenuwen. Hij is uitstekend voor levenloze objecten, of voor minder kwetsbare lichaamsdelen waar je bewust compressie wil toepassen (bv. kuiten).

Methodes om de clove hitch te leggen

• Met de bight (snel): als het korte uiteinde beschikbaar is, is dit de snelste methode. Visualiseer de clove hitch als een X waarbij de twee uiteinden van onder de diagonalen komen
• Met het uiteinde (klassiek): de basismethode, meer controle over spanning en kreuken
• Clove hitch stack (midden van het touw): om de clove hitch midden in het touw te leggen, maak je een lus en schuif je de kolom erin — zo vermijd je het volledig doorhalen van het touw. Je kunt de knoop ook in je hand voorbereiden en de kolom er dan inchschuiven

Stacked Hitch Patroon

Meerdere clove hitches op elkaar stapelen geeft een decoratief en structureel sterk patroon. Je kunt het recht houden of het laten draaien in een helixvorm. Let op de compressie — kies je locatie en spanning bewust.

Zelf-evaluatie

• Er zijn geen onnodige kreuken in het touw
• Elke lus gaat in dezelfde richting (verander je richting, dan heb je mogelijk een cow hitch)
• Elke hitch heeft dezelfde spanning en strakheid
• De afstand tussen de hitches is gelijk (of zoals gewenst)
• De hitches zijn visueel uitgelijnd

Exploratie-ideeën

• Probeer de patronen op verschillende lichaamsdelen én op levenloze objecten
• Speel met de strakheid: van lichte compressie tot een strak corset rond de taille
• Speel met de afstand tussen de hitches: geen ruimte, gelijke afstand, of een gradiënt
• Wissel van richting om patronen te creëren: recht, helix of S-vormen
• Bekijk macramé-patronen met hitches en vertaal ze naar het lichaam

Leerbronnen

Rope365: Half Hitch | Rope365: Clove Hitch | The Duchy: Half Hitch | The Duchy: Clove Hitch

Crossing Hitch

De crossing hitch — of nodome (の止め) in het Japans — is de knoop bij uitstek om structuur te creëren op het punt waar twee lijnen elkaar kruisen. In de shibari-wereld wordt hij vaak "Munter hitch" genoemd, maar er is een belangrijk onderscheid: de Munter hitch uit het klimmen wordt gebruikt om afdaalsnelheid te controleren in een zekersysteem, terwijl de crossing hitch een ander doel heeft — hij houdt dingen op hun plek op het kruispunt.

Hoe werkt de crossing hitch

De crossing hitch wikkelt om een ander touw (of object) en gaat dan verder in dezelfde richting. Voor maximale efficiëntie vouw je het touw zodat er meer contactpunten ontstaan — dit vergroot de frictie aanzienlijk.

De crossing hitch is asymmetrisch in twee richtingen: hij kan van links of rechts gelegd worden, en van boven of onder. Het verschil is minimaal wanneer de touwen elkaar kruisen op 90 graden in een plat vlak. Maar touwbinding werkt in drie dimensies: zodra je iets naar links, rechts, omhoog of omlaag stuurt, zorgen de krachten in het touw voor een andere verschuiving. De richting van de crossing hitch bepaalt dus hoe hij zich gedraagt onder belasting.

Single line munter 

Improvisatie

De crossing hitch is perfect om mee te improviseren. Start met een enkelvoudige kolom en laat het touw stromen. Volg één eenvoudige regel: elke keer dat twee touwen kruisen, leg je een crossing hitch. Voeg touw toe zolang je plezier hebt en het veilig blijft.

• Bespreek vóór het improviseren welke lichaamsdelen gebonden mogen worden en hoe jullie communiceren als er iets aangepast moet worden
• Vermijd touw over gewrichten en druk op zenuwen
• Doe een stap terug en bewonder de structuur die je hebt gecreëerd

Zelf-evaluatie

• Het touw vouwt zo dat de crossing hitch compact is voor maximale efficiëntie
• De crossing hitch is gelegd in de richting die hem gesloten houdt
• De spanning is gelijk over de hele tie — wanneer je een gespannen touw vangt, bouw je automatisch spanning op; gebruik dit om te corrigeren waar het eerder te los zat

Exploratie-ideeën

• Probeer verschillende startpunten: pols, enkel, taille
• Verken asymmetrische armposities
• Waar wil je het onderstel bij betrekken?
• Doe een stap terug — waar zou nog een extra touw kunnen?
• Leg crossing hitches bewust op plekken die interessant aanvoelen om in te duwen, zoals zachte weefsels op de ribben of heup

Het tantrische  

Wanneer er geen nieuwe crossing hitch meer wordt gelegd, kun je de bestaande hitches één voor één in het lichaam duwen. 

Op sommige plekken voelt de druk heerlijk aan. Op andere plekken kan het ongezond aanvoelen ..stop dan. En soms doet het pijn op een manier die je toch wil. Elke crossing hitch verkennen op die manier is een kans voor jullie beiden om het lichaam beter te leren kennen, en om bewust te spelen met druk en aanraking.